ระบบพลังงานไฟฟ้าแบบ OffGrid

ระบบพลังงานไฟฟ้าแบบ OffGrid หรือ ระบบโซล่าเซลล์แบบออฟกริด (Off-grid) เป็นระบบที่ไม่พึ่งไฟจากการไฟฟ้า โดยผลิตไฟฟ้าจาก SolarCell เก็บพลังงานในแบตเตอรี่(Battery) ผ่าน Solar Charger  จากนั้นดึงไฟ DC จากแบตเตอรี ไปใช้งาน หรือแปลงเป็นไฟ AC 220V ผ่าน Inverter

ระบบนี้ เป็นขนาดเล็กๆ เน้นใช้ไฟ DC เป็นหลัก อุปกรณ์ที่ใช้ วิทยุ ICOM , พัดลม ไฟDC 12V , หลอดไฟ DC 12V , มีอุปกรณ์แปลงจาก DC 12V ไปเป็น Port USB เพื่อชาร์จอุปกรณ์อื่นๆ เช่น โทรศัพท์ , Tablet , IPAD ,ไฟฉาย โคมไฟ  หากจำเป็นจริงๆ ต้องใช้กับอุปกรณ์ที่เป็น ไฟ AC 220V มี inverter ขนาด 1000W 


อุปกรณ์ตัวแรกที่ซื้อมา เป็นแบตเตอรี่ลิเธียมฟอสเฟต (LiFePO4) ขนาด 12.8 Volt 100AH ราคา 3400 บาท เป็นชนิดที่มี app เพื่อดูการทำงานแบต ผ่าน bluetooth  ปัญหาที่พบคือ แบตเตอรี่ ไม่มีประจุไฟเลย วัดได้แค่ 10.79 V ต้องหาทางชาร์จแบต โดยเร็ว  ปัญหาแบตและการแก้ไข / ภายในแบต DailyNest 


ถัดมาเป็น Hybrid Solar Inverter ขนาด 1000W ยี่ห้อ PowMr ราคา 2750 บาท ที่เลือกตัวนี้ เพราะว่า สามารถ ชาร์จแบตเตอรี่ จากไฟบ้าน หรือ โซล่าเซลล์ ได้   การควบคุมการชาร์จ เป็นแบบ MPPT สามารถกำหนดกระแสชาร์จได้  ส่วน Inverter ถ้าไม่ใช้งานสามารถปิดได้ คู่มือ 


ด้านข้าง 2 ด้าน มี ฟิลเตอร์กรองอากาศ ด้านล่างมีพัดลม 2 ตัว ดูอากาศออก เวลาเครื่องทำงาน เสียงดังสุดๆ  


แผงโซล่าเซลล์ ขนาด 650W , Mono , Half Cell , N-Type ราคา 2500 บาท  ใน Spec บอกว่า ขนาด ยาว 2.17 m กว้าง 1.3m น้ำหนัก 31 กก บอกได้เลยว่า ทั้งใหญ่ และหนักมากๆ ต้องช่วยกันยก 2 คน   ที่คิดว่าจะนำไปติดบนหลังคา เลิกความคิดนั่นไปเลย 


ลองต่ออุปกรณ์เข้าด้วยกัน การเปิดใช้งาน ต้องเปิดสวิท ให้แบตเตอรี่ เชื่อมต่อกับ Hybrid Solar Inverter เป็นอันดับแรก จากนั้นจึงเปิดสวิท ให้ โซล่าเซลล์ เชื่อมต่อเข้าไป  การปิดใช้งาน ก็ปิดสวิท โซล่าเซลล์ก่อน จึงปิด สวิท แบตเตอรี่ ได้


ค่าที่แสดงผล บน Hybrid Solar Inverter , แอป BMS แบตเตอรี่ และ วัดได้จากมิเตอร์ จะไม่ตรงกัน 
วัดไฟ DC ตอน 7.30 น. ได้ 35.6 V


วัดกระแสที่มาจาก โซล่าเซลล์ ได้ 0.9 A


วัดกระแส จาก MPPT Charger เข้าแบตเตอรี่ ได้ 3.28 A


เวลาประมาณ 10.15 น. แผงโซล่าเซลล์ มีเงาสายอากาศบังนิดหน่อย จะทดลองเรื่องการจำกัดกระแสชาร์จ ของ MPPT Charger 

เริ่มจากจำกัดกระแสการชาร์จ 10 A


แรงดันจากแผงโซล่าเซลล์ วัดด้วยมิเตอร์ 37.4 V


แรงดันจากแผงโซล่าเซลล์ แสดงผลใน Hybrid Solar Inverter  37V


กระแสไฟ จากแผงโซล่าเซลล์ วัดด้วยมิเตอร์ 2.51A


กระแสไฟ จากแผงโซล่าเซลล์ แสดงผลใน Hybrid Solar Inverter 3A


กระแสไฟ ชาร์จลงแบตเตอรี่ วัดด้วยมิเตอร์ 7.67A


กระแสไฟ ชาร์จลงแบตเตอรี่ แสดงผลใน Hybrid Solar Inverter 9.9A


app แบตเตอรี่ แสดงผล 9.51 A

จำกัดกระแสการชาร์จ 20 A


กระแสไฟ จากแผงโซล่าเซลล์ วัดด้วยมิเตอร์ 7.55 A


กระแสไฟ จากแผงโซล่าเซลล์ แสดงผลใน Hybrid Solar Inverter 7A


กระแสไฟ ชาร์จลงแบตเตอรี่ วัดด้วยมิเตอร์ 17.74A


กระแสไฟ ชาร์จลงแบตเตอรี่ แสดงผลใน Hybrid Solar Inverter 19.9A


app แบตเตอรี่ แสดงผล 19.42 A

ทดลองการจ่ายไฟ จากแบตเตอรี่เต็ม 13.5 V app แบตเตอรี่ แสดงผล SOC 100% ต่อ Load พัดลม 220V ac 2 ตัวโดยผ่าน inverter แบตเตอรี่จ่ายกระแสประมาณ 7 ถึง 8 A

เมื่อใช้งานไป SOC แสดงผล ประมาณ 55% ถึง 50% app แบตเตอรี่ แจ้งเตือนว่า Low battery แล้ว SOC จะเป็น 0%  10.99V  แต่ inverter ยังทำงานต่อไป จนถึง 10.44 V inverter จึงหยุดทำงาน

ได้สายแบตเตอรี่ขนาด 6 AWG มาแล้ว  จะทดลองชาร์จด้วยการจำกัดกระแส 20 A  อ่านค่าจาก app แบตเตอรี่

6.45 น. มีแสงสว่าง ได้กระแส 2.5 A 
8.00 น. แสงแดดกระทบแผง ครึ่งหนึ่ง 12.8V 5.2A  SOC 4%
8.30 น. แสงแดดส่องเต็มแผงแล้ว มีเงาเป็นเส้นๆ บังนิดหน่อย 13.00V 7.3A SOC 7%
8.45 น. แสงแดดส่องเต็มแผงแล้ว มีเงาเป็นเส้นๆ บังนิดหน่อย 13.09V 11.8A SOC 9%
9.00 น. แสงแดดส่องเต็มแผงแล้ว มีเงาบังตรงกลาง 13.16V 8.7A SOC 13%
9.30 น. แสงแดดส่องเต็มแผงแล้ว มีเงาบังตรงกลาง 13.22V 8.3A SOC 16%
9.45 น. ขยับแผง ไม่มีเงาบัง 13.4V 19.5A SOC 19%
10.00 น. ไม่มีเงาบัง 13.47V 19.5A SOC 27% app บอกว่า 3H 40M จึงจะเต็ม
10.30 น. 13.5V 19.5A SOC 34% app บอกว่า 3H 23M จึงจะเต็ม
10.45 น. 13.55V 19.5A SOC 39% app บอกว่า 3H 8M จึงจะเต็ม
11.03 น. 13.8V 19.5A SOC 45% app บอกว่า 2H 49M จึงจะเต็ม
11.05 น. 13.89V 13.33A SOC 45% app บอกว่า 4H 5M จึงจะเต็ม
11.07 น. SOC 100% ไม่มีการชาร์จ  inverter แสดงสถานะชาร์จเต็ม ไฟไม่กระพริบ


ลองใช้งานแบตเตอรี่ อย่างเดียว เปิด inverter ต่อ พัดลม 2 ตัว

12.00 น.13.17V -9.3A SOC 100% มิเตอร์วัดได้ 8A
14.00 น.13.04V -9.14A SOC 83% มิเตอร์วัดได้ 7.9A
15.00 น.12.93V -9.23A SOC 12% มิเตอร์วัดได้ 7.9A
ติด app ใหม่ แล้วตั้งค่าอะไรสักอย่าง ทำให้ใช้ได้นานขึ้น
16.12 น.12.71V -9.99A SOC 21%
ใช้งานแบตเตอรี่ไป 80 % พอแล้ว


app แบตเตอรี่ เวอร์ชั่น ที่download จาก QR Code บนแบตเตอรี่ จะเป็นเวอร์ชั่นที่ดูได้อย่างเดียว
ถ้าอยากได้เวอร์ชั่นที่ปรับแต่งค่าได้ ลองดูที่เว็บนี้
https://wiki.ev-evolution.eu/xiaoxiang-app-bms-configuration-for-lifepo4

Older APP (full configuration): xiaoxiang_3.1.1026.apk  มันละเอียดเกินไปดูแล้วงง
New APP (limited): xiaoxiang_3.2.008.apk ตัวนี้ ยังพอเข้าใจได้ไม่ยาก  ตัวนี้ลงทะเบียนไม่ได้ มีแจ้งเตือนเป็นภาษาจีน ความว่า เวอร์ชั่นต่ำไป ให้ อัปเดต  ให้คลิกที่ JUMP LOGIN ไปเลย

ต้องปลดล๊อกโทรศัพท์ ให้ติดตั้ง apk ได้ก่อน

XiaoXiang BMS app version 3.1.1026 - admin version 1  
XiaoXiang JBD BMS app version 3.1.1026 - admin version 2 
setting smart bms JBD ภาษาไทย
BMS JBD - Complete Configuration via App 










ฝึกรหัสมอร์ส ความเร็วไหน ถึงจะสอบผ่าน

สอบเพื่อรับประกาศนียบัตร พนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นกลาง ปี 2569 ใกล้จะถึงวันแล้ว (23 พ.ค.2569) ปีนี้ผู้สมัครสอบเยอะมาก 160 คน ผู้เข้าสอบคงกังวลอยู่ไม่น้อย ที่ฝึกรหัสมอร์สมา พอเข้าห้องสอบแล้ว จะรับรหัสมอร์สได้หรือไม่ 


ขอนำสิ่งที่พบในการฝึก และการที่เคย เข้าไปนั่งในห้องสอบ มานำเสนอเป็นแนวทาง

เป็นที่รู้กันว่า เสียงในห้อง จะเป็นเสียงความเร็วประมาณนี้  --> คลิก <-- ความเร็วที่แท้จริงเท่าไร ไม่มีใครตอบได้ แต่เดากันว่า เป็นความเร็ว 8wpm

บางคนอาจจะบอกว่า มันเร็วไป มือใหม่อย่างเรา รับได้ไม่ครบทุกตัวแน่ๆ  แต่ก็จะมีบางคนบอกว่า รับได้ทุกตัว เสียงที่ได้ยินช้ามาก

ถ้าจะเปรียบกับนักวิ่ง ที่ฝึกระยะวิ่ง 20 กม มาตลอด แล้วให้ไปวิ่งระยะ 10 กม เขาจะบอกว่า แค่นี้ สบายๆ

ถ้าฝึกรับตัวอักษร รหัสมอร์ส ครบทั้ง 26 ตัวแล้ว --> ลองฟังเสียงนี้ <---- หลายๆรอบ ท่านจะได้ยินเสียงจังหวะที่เร็วกว่า  (ความเร็ว 13/8)

จากนั้นลองกลับไปฟังเสียงในห้อง --> คลิก <-- จะรับรู้ได้ว่าจังหวะของเสียงจะช้าลง ทำให้เรามีเวลาฟัง และวิเคราะห์ว่าเป็นเสียงตัวอักษรใด ได้ง่ายขึ้น

ทั้งสองเสียงเป็นข้อความเดียวกัน
VVV FQUQY NVTNE LPZWE EPCRE SDYWW AUCYT LTRQJ VUXAL MCBBI DNLBX FIUDI HVKBM RTNLO ONMZP LVYUZ EHDBV EOJWG JGJNY UHFYR AWYQE JYAEZ IIDQO NJPBQ UWLPD OAMRN QURVD RZNTI XSHCY PMEXZ EWKLD IOOJL KUTSW PTBXN XOSPI YKKVE JAFAF WJYQE TXEZM OOAFG JRKSO +

แนะนำ ให้ฝึกรหัสมอร์ส ที่ความเร็ว มากกว่าความเร็วในการสอบ 

มือใหม่อย่างเราๆ ลองเริ่มต้นที่ 10/8 ถ้ารับได้ ให้เพิ่มความเร็วเป็น 12/8 และ 13/8 
ถ้ามีเวลา หรือฝึกไหว ให้ลองที่ 10wpm 12wpm หรือ 16 wpm

วิธีการสร้างเสียงมอร์ส   สร้างแบบฝึกหัด มอร์ส ด้วยตัวเอง แนะนำให้ใช้เว็บ www.lcwo.net จะค่อนข้างง่ายในการสร้างเสียงมอร์ส หรือทำแบบฝึกหัดในเว็บ ก็สะดวกดี


nanoVNA Display Software

ถ้าต้องการให้ nanoVNA แสดงผลบนคอมพิวเตอร์ เว็บ nanovna.com แนะนำ 2 โปรแกรมคือ NanoVNA-App และ NanoVNASaver  ถ้าต้องการแสดงผลบน โทรศัพท์ android ใช้ NanoVNA-Web-Client / WebApp  / nanovna manual 

Getting Started with NanoVNA-Saver 


NanoVNA Saver download จาก https://github.com/NanoVNA-Saver/nanovna-saver/releases 
แล้วทำการ Unzip ไว้ที่ใดก็ได้ จากนั้นเปิดไฟล์ nanovna-saver.exe โปรแกรมจะทำงาน โดยไม่มีการติดตั้งลงในคอมพิวเตอร์


ต่อสาย USB จากคอมพิวเตอร์ ไปยัง เครื่อง NanoVNA  จะมีการติดตั้ง driver ทำให้ มองเห็น NanoVNA อยู่ที่ serial port COM ? อาจจะต้องกดปุ่ม Rescan ช่วย เมื่อพร้อมแล้วกด Connect to device


ลองกดปุ่ม Hide data  ข้อมูล maker ด้านขวา จะหายไป

กดปุ่ม Display setup ตั้งค่าตามรูป    ด้านขวาให้ติก ช่อง Show bands ด้วย


กดปุ่ม sweep settings กำหนด ช่วงความถี่ ต้องการวัดค่า


เลือกย่านความถี่  /  เลือก ให้แสดงความถี่ ก่อนและหลัง ย่าน  25%
กดปุ่ม set band sweep


หลังจาก กดปุ่ม set band sweep จะเป็นการไปกำหนดค่า sweep control ในหน้าจอหลัก
กดปุ่ม sweep จะไป scan อ่านค่า สายอากาศ มาแสดงผล เป็นกราฟ
สังเกตุด้านล่างจะเป็นค่า VSWR ต่ำสุดที่ความถี่ใด
สามารถเลื่อน maker บนกราฟ เพื่อแสดงผล ในจุดต่างๆ ได้

ถ้าต้องการให้กราฟ แสดงจอใหญ่ขึ้น คลิกขวา กราฟที่ต้องการ แล้วเลือก popout chart


ถ้าต้องการลบค่า setting ให้เป็นค่าเริ่มต้น ต้องไปลบไฟล์ NanoVNASaver.ini


NanoVNA-App download จาก http://nanovna.com/wp-content/uploads/2021/11/NanoVNA-App_1_1_208_6.3G.7z  แล้วทำการ Unzip ไว้ที่ใดก็ได้ จากนั้นเปิดไฟล์ NanoVNA-App.exe โปรแกรมจะทำงาน โดยไม่มีการติดตั้งลงในคอมพิวเตอร์


ปรับกราฟให้แสดง VSWR  คลิกขวา บริเวณกราฟ คลิกเลือกตาม ลูกศร ชี้


ต่อสาย USB จากคอมพิวเตอร์ ไปยัง เครื่อง NanoVNA  จะมีการติดตั้ง driver ทำให้ มองเห็น NanoVNA อยู่ที่ serial port COM ? กดปุ่ม connect ปุ่ม play และ stop
การเปลี่ยนความถี่ กำหนดได้เองในกรอบสีแดง 


การเปลี่ยนความถี่ ตามรายการที่กำหนดไว้แล้ว กดที่รูปแฉกๆ (Settings) จะมีรายการขึ้นมา เลือกย่านความถี่ ที่ต้องการ เลือก Pad สัก 25% แล้วกด Set Sweep


แสดงค่า VSWR ของย่าน 20m


ถ้าอยากเพิ่มการแสดงกราฟ ให้คลิกขวา บริเวณกราฟ เลือก graph tiling เลือกรูปแบบกราฟ ที่ต้องการแสดง ได้สูงสุด 4 กราฟ


ลองเปรียบเทียบ ค่าที่วัดได้จากเครื่อง NanoVNA และจาก app ทั้งสอง






ค่าSWR และความถี่ min ของโปรแกรมทั้งสอง ไม่ตรงกัน

RigExpert ทำ software ชื่อว่า Antscope2 โดยหลักๆ ใช้เชื่อมก้บเครื่องวัดสายอากาศ RigExpert แต่เขาได้ทำให้เชื่อมกับ NanoVNA ได้   https://rigexpert.com/files/software/Antscope/antscope2forwindows/  










แอบมอง RF Power Amplifier

พนักงานวิทยุสมัครเล่น ขั้นกลาง และ ขั้นสูง มีสิทธิ์ใช้  External RF Power Amplifier 

อ้างอิงจาก ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง หลักเกณฑ์การอนุญาตและกํากับดูแลกิจการวิทยุสมัครเล่น พ.ศ.2557

ข้อ ๒๓ อุปกรณ์ ขยายกําลังส่งภายนอก  (External  RF  power  amplifier)  หรือ ชุดประกอบอุปกรณ์ขยายกําลังส่ง  (RF  Power  amplifier  kit)  ที่พนักงานวิทยุสมัครเล่นทําขึ้นเพื่อ ใช้งานเอง หรือที่ผู้ผลิตนําเข้า หรือดัดแปลงเพื่อจําหน่ายให้พนักงานวิทยุสมัครเล่น ต้องผ่านการตรวจยืนยัน ลักษณะทางเทคนิคตามที่คณะกรรมการกำหนด ทั้งนี้คณะกรรมการจะไม่อนุญาตให้พนักกงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น ใช้งานอุปกรณ์ขยายกําลังส่งภายนอก  (External  RF  power  amplifier)

อุปกรณ์ที่เป็น  RF  Power  amplifier  kit  สร้างแล้วนำไปให้ กสทช ตรวจสอบ ยังไม่มีข้อมูลว่า มีนักวิทยุสมัครเล่นท่านใด ได้ทำและเผยแพร่ข้อมูล  แม้แต่จะหาข้อมูลว่า จะต้องดำเนินการ ขั้นตอน และเอกสารใดบ้าง ก็ยังหาข้อมูลไม่ได้


ส่วนที่มีบริษัทนำเข้า เป็น ICOM IC-PW1 1 kW LINEAR AMPLIFIER ราคาในไทย ไม่ได้ระบุไว้  ไปดูในเว็บ gigaparts.com บอกว่า รุ่นนี้ ไม่ผลิตแล้ว มีรุ่น IC-PW2 มาแทน ราคา 5,500 เหรียญ เทียบกับวิทยุ ICOM IC-7760 ราคาขายในไทย 245,030 บาท รวม vat กับราคาเว็บ gigaparts.com 7000 เหรียญ ก็คงพอจะประเมินราคา IC-PW2 ที่ขายในไทยได้

เรายังไม่สามารถสร้าง และขออนุญาตใข้งาน แบบถูกต้องได้  แต่เราสามารถศึกษา หาข้อมูล การสร้าง RF Power Amplifier ของต่างประเทศ ซึ่งเขาจะบอก ข้อดี ข้อเสีย และส่วนที่ต้องปรับปรุง